a- plur. (li/ma) truth, as an adv. actually, truly, in truth.
a mazima.
mazima, ddala, geregere; as int., kale!
mazima, anti,
esigwa, amazima.
obwesigwa, amazima.
mazima, ddala.
e- (ki/bi) part; portion; section; half; district, region; role, part, amazima ag'ekitundu, partial truth, a half truth, ekitundu eky'okuna, one fourth. Okkirizi- bwa okusasula mu bitundutundu. You are allowed to pay in installments, cf. entundu.
amazima.
a mazima, we waawo, we waawo.
a mazima.
amazima.
a mazima, golo kofu.
mazima.
ddala, mazima, nnyini, weewaawo, mawangwa.
a mazima, esigwa.
amazima.
a mazima, talimba.
etc. okutuulira omwana, to kill a child (at birth), mukunnaanya atatuulira mazima, an editor who does not sit on the truth, ‘i.e., who will tell the truth at any price.
si a mazima, limba.
limba, si a mazima.
adj., a mazima, tuukirivu; a busimba.
amazima, obutuukirivu.
a mazima.
amazima.
a mazima.
amazima.
emphasize; corroborate; do to an extreme degree, n'aggumiza nti, and he emphasized that. Ekifaananyi kyandinnyambye okuggumiza amazima gange. The picture would help me corroborate the truth of my statement. Yazinye n'okuggumiza n'aggumiza. She danced and danced. cf. -ggumivu, omuggumiro.
v.i. appl. 2 be very bitter. Amazima gatera okukaayirira abamu. The truth is usually very bitter for some people. Emmere abantu yabakaayirira. The people felt very bitter/the situation was very bad for them, lit. the food became bitter to the people, okukaayirirwa kaamu- lali omuntu gw'aba talidde, to have a bitter taste from peppers one has not eaten, i.e., become worried or involved in matters which do not concern one.